Duygusal denge, fırtınanın hiç kopmaması değil; koptuğunda yelkeni yırtmadan, direği kırmadan, rotayı koruyabilme kapasitesidir. İnsan biyolojisi “düz çizgi” için tasarlanmamıştır; dalgalanma, yaşamın öz ritmidir. Bu nedenle “duygularımı kontrol etmek istiyorum”…
Psikiyatrik belirtiler ve bozukluklar söz konusu olduğunda genetik, çoğu kişinin zihninde ya “kaçınılmaz yazgı” ya da “tamamen önemsiz bir ayrıntı” olarak canlanır. Oysa bilimsel tablo çok daha inceliklidir: Genetik, tek…
Depresyon ve bipolar bozukluk, klinik tabloda farklı ritimler sergiler: Depresyonda enerji, ilgi ve hazda kalıcı bir düşüş; bipolar spektrumda ise depresif dönemlerle dönüşümlü hipomani/mani ya da hızlı döngülenme epizotları. Yine…
Empati, çoğu zaman “başkasının duygusunu anlamak” şeklinde basitçe tarif edilse de, psikoterapinin kalbinde yer alan çok katmanlı bir yetkinliktir: danışanın öznel yaşantısına geçici olarak yerleşme, orada bulunabilme, bunu doğrulayıcıbir dille…
Anksiyete ve depresyon, klinik tabloda çoğu kez yan yana görünmekle kalmaz; aynı biyopsikososyal toprakta büyüyen, kökleri iç içe geçmiş iki güçlü dalgadır. Anksiyete, belirsizlik karşısında zihnin tehdide kilitlenmesi; depresyon ise…
Bilinçli farkındalık (mindfulness), dikkatin kasıtlı olarak “şimdi ve burada”ya, yargısız ve meraklı bir tutumla yönlendirilmesidir. Bu tanım basit görünse de, psikolojik bozuklukların sürmesini sağlayan üç kilit döngüye—otomatiklik, kaçınma ve aşırı…
Akıl sağlığı; biyolojik, psikolojik ve sosyal etmenlerin sürekli etkileşimiyle şekillenen, kişinin duygusal dengesi, bilişsel esnekliği, ilişkisel uyumu ve yaşam amacına hizalanmış eylemleriyle ölçülen dinamik bir süreçtir. Psikoterapi ise bu süreci;…
Fobiler, belirli nesne ya da durumlardan duyulan yoğun, orantısız ve kaçınma davranışlarıyla sürdürülen korku tepkileridir. Evrimsel olarak koruyucu bir işlevi olabilen korku, şartlanma, bilişsel çarpıtmalar, travmatik yaşantılar, gözlem yoluyla öğrenme…
Anksiyete, evrimsel olarak bizi tehditlere karşı hazırlayan bir uyarı sistemidir; ancak bu sistem biyopsikososyal düzlemde aşırı duyarlılaştığında, gündelik işlevselliği bozan, ilişkilere ve üretkenliğe zarar veren bir tabloya dönüşür. Yetişkinlerde anksiyete,…
Psikolojik güçlenme, bireylerin stres, travma ve diğer duygusal zorluklara karşı direnç geliştirme sürecidir. Bu, yalnızca zorluklarla başa çıkmayı değil, aynı zamanda kişisel gelişim ve büyüme için bir fırsat yaratmayı da…